Dynamieken, patronen, verborgen mechanismen, zonder oordeel

Ieder mens is soms ongewild, soms vrijwillig zelf ervoor gekozen onderdeel van meerdere sociale systemen, elk met hun eigen soms zichtbare dan wel onzichtbare waarden & normen, opvattingen en regels, behoeften, wensen en verlangens.

De systemische benadering helpt zichtbare en onzichtbare dynamieken en daarbij horende patronen, symptomen en verborgen mechanismen in beeld te krijgen en het onbewuste bewust te maken. Zonder oordeel.

Mogelijke werkvormen, mede afhankelijk van de vraag of het thema, die kunnen worden ingezet, zijn: een systemisch vraaggesprek (zonder opstelling), een één-op-één opstelling, familieopstelling, structuuropstelling, organisatieopstelling, maatschappelijke opstelling, trauma opstelling, loopbaanopstelling.

Hoe gaat een opstelling dan in z’n werk?

In een opstellingenworkshop worden deelnemers uit de aanwezige groep mensen willekeurig (intuïtief) door de vraaginbrenger in de fysieke ruimte opgesteld. Zij representeren de elementen uit het vraagstuk/thema van de vraaginbrenger. Bijvoorbeeld: de moeder, vader, zus, broers, oma, opa, miskraam, zelfdoding, oorlog en ook winst & verlies, ontslag en/of fusie, de cliënt, de klant, de directeur, het ministerie. Deze representanten kennen het systeem van de vraaginbrenger niet.

N.B. Bij met name organisatieopstellingen wordt bij voorkeur dan ook gewerkt met externe representanten.

Het verrassende is nu, dat de representanten ter plekke over informatie beschikken uit het systeem van de vraaginbrenger. De begeleider bevraagt hen daarop. Zo wordt in zeer korte tijd zichtbaar en voelbaar wat er op onbewust niveau in of rond het vraagstuk speelt.

Onderliggende dynamieken, blokkades, mechanismen, verhoudingen en verstrikkingen, die maken dat het vraagstuk of verlangen niet ‘vanzelf’ tot een oplossing of vervulling is gekomen, worden zo bewust(er).

Vervolgens kan de begeleider interventies in de opstelling doen, die bedoeld zijn om de energie weer vrij(er) te laten stromen: actoren of factoren erbij of juist eruit, verschuivingen, gebaren of bewegingen, uitspreken van boodschappen en dergelijke. Zo ontstaan op natuurlijke wijze (mogelijke) openingen en oplossingsrichtingen.

De systemische benadering is niet analytisch (oorzaak-en-gevolg), maar fenomenologisch: dat wat zich toont (ervaarbare werkelijkheid) voor zichzelf laten spreken, zonder er iets aan toe te voegen of te veranderen, aldus Bert Hellinger, de grondlegger van het systemisch werk.

Zonder oordeel. Het is wat het is!